Geur is in mijn leven van groot belang. Ik ga nog liever de deur uit zonder make-up dan zonder mijn favoriete parfum. Maar geur is meer. Door een bepaalde geur kan ik bijvoorbeeld in één klap, BANG, terug geslingerd worden in de tijd. En dat is niet zo vreemd. Want in tegenstelling tot de andere zintuigen, gaat geur direct naar het oudste gedeelte van de hersenen, waardoor het zonder cognitieve interpretaties, een emotie oproept, vaak zonder dat we ons ervan bewust zijn.

Een goed parfum heeft al snel een behoorlijk prijskaartje. Er komt dan ook heel wat bij kijken om een goed parfum samen te stellen. Toch ga ik je leren hoe je zelf je eigen persoonlijke, heerlijke, toekomstige lievelingsgeur kunt samenstellen.

Om zelf een parfum te maken is het handig als je eerst even wat info krijgt.

Een geur beschrijven is geen eenvoudige taak. Aan het eind van de 19e eeuw deed Eugène Rimmel, een belangrijke Londense parfumeur van Franse afkomst, wiens handelsfirma nog steeds cosmeticaproducten maakt, het voorstel om de reeks geuren voor parfums onder te verdelen in 18 groepen. In dezelfde periode introduceerde een andere parfumeur, Charles Piesse, het idee om parfumgeuren te arrangeren als muzieknoten. Hij was van mening dat een effectief geurboeket alleen bereikt kon worden met geuren die als een harmonieus muziekakkoord bij elkaar pasten. Dit systeem heeft het niet gered, maar de link met de muziek is gebleven en daarom spreken we nog steeds van noten, tonen en akkoorden.

In de jaren ’20 berekende William Poucher de vluchtigheidgraad van parfumbestanddelen op een schaal van honderd. Dit hield in dat de vluchtigste geuren, die het geschiktst zijn als bovennoten, bovenaan de schaal staan, bijvoorbeeld mandarijn (het snelst vervliegende parfumbestanddeel), cilantro, lavendel, bergamot en mimosa. De duurzaamste geuren staan als basisnoten onderaan de schaal. Dit zijn bijvoorbeeld ambergrijs, balsem, gomhars, eikenmos, wierookhars, patchoeli, sandelhout, tonkaboon en vetiveria.
Vroeger dacht men dat de geur van parfum veranderde door ouderdom. Later ontdekte men dat dit komt doordat de diverse oliën in verschillend tempo verdampen. Toen kwam het idee om een parfum op een meer structurele manier op te bouwen. Dit paste Aimé Guerlain in 1889 op briljante wijze toe in Jicky.

Sinds die tijd is het piramidesysteem (ook wel drierijen-, drielagen- of klassiek systeem genoemd) het uitgangspunt voor de creatie van veel commerciële parfums. De drie rijen zijn:

  • de bovennoten
  • de middennoten
  • de ondernoten

Sommige parfumerieën sprayen het parfum op papierstrookjes; deze zijn inderdaad handig in het eerste stadium, omdat je er verschillende geuren mee kunt uitproberen, maar ze zijn geen vervanging voor je huid bij de definitieve keuze.
Parfum blijft het langst hangen, wanneer je het aanbrengt op de plaatsen waar je polsslag voelbaar is. De polsen, de navel, bij het sleutelbeen, of zelfs de knieholten zijn prima plaatsen – maar niet achter de oren, daar vervliegt de alcohol te snel. Sommige mensen vinden dat de geur langer blijft hangen op een vochtige huid, na een douche of bad.

Lucht, warmte en licht beïnvloeden parfum. Bewaar je goed afgesloten fles daarom op een koele, donkere plaats. Ongeopend blijft het parfum zo’n twintig jaar goed, maar vanaf het moment dat er lucht bij is geweest, gaat het achteruit en verzuurt het, waarbij de hoogste noten het eerst vervliegen. Het best kun je je parfum binnen twee jaar opmaken – dat geeft je een mooi excuus om op zoek te gaan naar een nieuw geurtje!

Voetnoten,midden noten, en hoofdnoten

  • Hoofdnoot: de geur die je het eerste waarneemt. bevatten de vluchtigste ingrediënten. Deze ruiken soms maar enkele minuten en zijn bedoeld om de aandacht te trekken met korte, verrassende eerste indruk
  • Hartnoot: de geur die je in tweede instantie waarneemt. De middennoten, ook wel het hart genoemd, volgen de bovennoten snel op en ontvouwen de hoofdelementen van het parfum. In de middennoten liggen de voornaamste tonen van het parfum en deze moeten, ondersteund door de basisnoten, een levensduur van ten minste vier uur hebben.
  • Basisnoot: die pas na enige tijd geroken wordt. De ondernoten (basisnoten, grondnoten, dieptenoten, dry-downs, dry-away’s) zijn het duurzaamst (dat wil zeggen, vervliegen het langzaamst) en verschaffen de fixeer- en bindmiddelen. Deze noten kunnen wel een dag of langer blijven hangen
  • Akkoord: compositie van geuren die werken als een brug, die als het ware de hoofd en hartnoot verbinden of de hartnoot met de basis verbinden.
  • Een modificatie is een olie die je als laatste toevoegt om je parfum een interessante draai te geven.
  • Een geur kan gebaseerd zijn op één enkele olie, of alleen een hoofd en hartnoot, maar een uitgebalanceerde volle geur bevat ze alle drie.
  • Het is goed te beginnen met drie oliën. Later kun je meerdere experimenteren en gaan werken met bruggen en modificaties.

Voordat je begint:

Pak pen en papier en geef in gedachte je geur “vorm”. Noteer:

• enkele voor jou persoonlijke herinneringen gekoppeld aan een bepaalde geur.
• een omschrijving van je geur, bijv, zoet, of zwaar, of kruidig, of fris, etc
• maar ook waar jouw geur voor staat, of wat het uit wil dragen. Welk “imago” (sportief, verleidelijk, lente, etc)

Nu heb je een idee wat voor geur je wilt maken.

Neem een vel papier en maak daar 3 kolommen op. Bovenaan de kolommen schrijf je:

  • Hoofdnoten
  • Middennoten
  • Basisnoten

In die kolommen ga je straks noteren aantal en soort van de geurolie die je hebt gebruik, en ook in welke combinatie. Zo kun je later nakijken hoe je je favoriete recept ook al weer hebt gemaakt.

Nu gaan we echt aan de slag. Je hebt uiteraard verschillende geurolien nodig, pipetjes , olie of bronwater, en een parfumflesje

Een algemene regel in de verhouding tussen de hoofd, hart en basisnoot is 3:2:1.
Hoofdnoten = citrusgeuren = 3
Hartnoten = bloemengeuren = 2
Basisnoot = hout en harsgeuren = 1

(Je kunt ook grotere hoeveelheden maken, maar dan wordt het even rekenen. Als je bijvoorbeeld de hoofdnoten verdubbelt tot 6 druppels, moet je ook de hartnoten verdubbelen naar 4 en de basisnoten naar 2, enz.)

• Beslis welke hartnoot je wilt gaan gebruiken.
• Zoek daarbij een basis noot die er bij past.
• Doe de gewenste hoeveelheid druppels van de basisnoot in een glazen potje.
• Voeg de hartnoot hieraan toe in de juiste verhouding.
• Zoek een hoofdnoot die het geheel kan completeren en voeg toe.

Of bepaalde geuren mooi samengaan, daarover zul je een goed boek over etherische oliën moeten raadplegen. Om de proef op de som te nemen kun je van twee oliën een druppel op een papieren zakdoekje laten vallen.
Een goed parfum ruikt als één geheel. De onderlinge ingrediënten moeten niet meer te onderscheiden zijn. Het geheel zou beschreven moeten kunnen worden als bijvoorbeeld bloemig, kruidig, houtachtig enz. Natuurlijk is het zo dat de geur niet statisch is. Zij zal zich in de loop van tijd ontplooien en zullen de verschillende componenten de boventoon voeren. Bij een goed parfum zullen deze overgangen vloeiend verlopen.

Nu kun je beginnen in je flesje drupjes geurolie te mengen. Noteer zorgvuldig wat je gebruikt.

  • Is je parfum te fris, voeg dan wat basisnoot toe. Is ze te zwaar, voeg dan wat hart of hoofdnoot toe.
  • Als je werkt met een modificatie is te weinig beter dan te veel. Mocht je de modificatie boven de creatie ruiken dan heb je er teveel van gebruikt. Je kunt dit corrigeren door wat van de hartnoot toe te voegen.
  • Werk met druppels en maak notities van wat je hebt gedaan.
  • Nu je geur klaar is moet je beslissen of je haar als parfum of als eau de toilette wilt gaan gebruiken. Het verschil zit in de hoeveelheid alcohol en bronwater.

Belangrijk:

  • Parfum bestaat voor ongeveer 25% uit etherische oliën. De rest is een mix van alcohol en bronwater: 90% alcohol en 10% water
  • Eau de toilette bestaat voor ongeveer 10% uit etherische oliën. De rest is een mix van alcohol en bronwater: 80% alcohol en 20% water.

Stel, je hebt 30 druppels etherische olie gebruikt in de geurcompositie. Om er een parfum van te maken beslaan die 30 druppels 25% van de totale hoeveelheid. De overige ingrediënten moeten een totaal hebben van 90 druppels (=75%). Van die 90 druppels moet 90% alcohol zijn en 10% water. In dit geval 0,9 x 90 = 81 druppels alcohol en 9 druppels water.
Voeg de alcohol bij je geurmengsel en roer rustig tot dat alle olie is opgelost. Laat het geheel 48 uur afgesloten rusten. Voeg dan het water toe en roer weer rustig maar grondig. Laat het dan 4 tot 6 weken rijpen. Hierdoor wordt je creatie krachtiger. Mocht het te sterk zijn dan kun je altijd nog achteraf met wat water verdunnen. Na de rijpingstijd filtreer je het geheel door een koffiefilter om eventuele ongewenste sedimenten te verwijderen.
Enkele tips:

  • Gebruik materiaal van glas wat je van te voren hebt uitgekookt. De parfum is zeer gevoelig voor licht en zon. Je uiteindelijke product kan dus het beste bewaard worden in donker glas op een donkere en koele plek.
  • Gebruik reukloze alcohol met een zo hoog mogelijk percentage.
  • Gedestilleerd water of bronwater zijn de beste keuze.

Veel succes bij het maken van je eerste parfum!

Advertenties